Gösta Berlings Saga – Et Ex

[InsideOut, 2018]

Εισαγωγή: Παναγιώτης Σταθόπουλος
Μετάφραση: Αλέξανδρος Μαντάς, Δημήτρης Καλτσάς
11 / 12 / 2018

Στο διάκοσμο που στήνουν μεθοδικά από το 2006 και το ντεμπούτο τους Tid Är Ljud, οι Gösta Berlings Saga φροντίζουν να προσθέτουν διαρκώς νέα και (το λιγότερο) ενδιαφέροντα  χαρακτηριστικά, μέσα από εκλεκτικότητα και ουσία. Τροπή που δεν μοιάζει να εκλείπει ούτε από το τελευταίο τους άλμπουμ, το ειδυλλιακό Et Ex που εκδόθηκε τον περασμένο Οκτώβρη.

Tο σουηδικό σχήμα κατορθώνει σε κάθε επόμενη δισκογραφική του εμφάνιση να διαχειριστεί ένα πλατύ φάσμα επιρροών και εν γένει ερεθισμάτων, αξιοποιώντας οδούς που προσιδιάζουν περισσότερο σε εκείνες που θα ακολουθούσε ένας αλχημιστής ώστε να προετοιμάσει ένα επιτυχημένο μείγμα συστατικών. Παρόλα αυτά, στη μουσική τους τα διάφορα υφολογικά στοιχεία συνταιριάζονται εποικοδομητικά και η συνοχή των αλλιώτικων μεταξύ τους δίσκων στα οποία περιέχονται λάμπει. Να, όπως αυτή η συνεκτικότητα που λαμβάνει χώρα εδώ, στο Et Ex, σε ένα σύνολο οκτώ εθιστικών συνθέσεων, που εκδηλώνει τις καταβολές του δίχως να επιτρέπει σε αυτές να το χειραγωγήσουν.


 

Ένα μαγευτικό παιχνίδι με τις μορφές του ήχου

Ο δίσκος θα μπορούσε να παρομοιαστεί με μια σειρά από ηχητικά στιγμιότυπα, τα οποία τοποθετούνται σοφά το ένα δίπλα στο άλλο, με το αποτέλεσμα να δικαιώνει την ύπαρξη του καθενός μεμονωμένα, μα και τη δυναμική που κατέχει στην ολότητά του το καινούργιο πόνημα του τετραμελούς γκρουπ. Στιγμιότυπα που συστήνονται από την χρήση μιας αληθινής προοδευτικής ροκ αισθητικής και θέσης, που και μια ευρεία ηλεκτρονική τεχνοτροπία βάζει στο τραπέζι και το ροκ έχει σε περίοπτη θέση και την εντοπιότητα των εμπνευστών του τονίζει (ναι, αυτό το συναρπαστικό αλισβερίσι με τις σκανδιναβικές φολκ ιδιοσυγκρασίες). Και πιστέψτε με, δεν υπάρχει ούτε μία παράταιρη κίνηση κατά τη διάρκεια, μια έστω αστοχία υλικού. Αφήνει την αίσθηση της μέθης, από τoν τρόπο που εφαρμόζουν την εξερευνητική, ευρυγώνια ματιά τους επί του ήχου οι Gösta Berlings Saga.

Αφενός, οι Gösta Berlings Saga στηρίζουν την άποψή τους σε μια πολυποίκιλη electronica, που μπορεί να έχεις τις ρίζες της στα 70s και την ενδοσκοπική Berlin School γραφή των Schulze, Tangerine Dream, Hoenig, Nightcrawlers (εξ… Αμερικής), μα προχωρά και σε μια περισσότερο ατμοσφαιρική -στα όρια του σκιαχτικού- εκδοχή της, μπλεγμένη με το ροκ, αυτή που πρωτογνωρίσαμε στο έργο του Richard Pinhas και των Heldon του. Μια electronica, πάντως, που συντονίζεται και με το επείγον σήμερα, καθώς συλλαμβάνει ακόμη και μοτίβα ανάλογα με που συναντά κανείς σε μυστηριώδη και cosmic ambient θέματα, σαν αυτά που ξεχωρίζουν στις δομές των κυκλοφοριών της βρετανικής ετικέτας Ghost Box, με τη hauntology αύρα.

Κάπου στο ενδιάμεσο, αισθάνεσαι την παρουσία των Goblin στο κάδρο, τα αιματοβαμμένα giallo καρέ να πάλλονται απέναντί σου, το νου να χάνεται σε ήχους πολλαπλών αναγνώσεων. Ανά τακτά χρονικά διαστήματα ξεπροβάλλουν κι οι King Crimson και οι πιο σύγχρονοι εκπρόσωποί τους Anekdoten, τόσο σε επίπεδο κλιμακώσεων των κομματιών, όσο και σε υποβλητικότητα, η οποία χτίζεται στρώμα το στρώμα, από ήχους που παράγονται με σύνεση από κιθάρες, μπάσο, ποικίλα κρουστά και πλήκτρα, τα οποία κρατούν δικαίως τα ηνία (synths, mellotron, fender Rhodes). Ωστόσο, δεν πρέπει να παραλαβλέψουμε ότι κάπου κάπου ξεμυτίζει κι η σκανδιναβική παράδοση  στο πλάνο, ειδικά στις μελωδίες.

Αυτό που επίσης εξακολουθεί μετά από πέντε άλμπουμ να διακρίνει το συγκρότημα από τη Στοκχόλμη, είναι η ικανότητά του να διατηρεί μια καταπληκτική αμεσότητα με τη μελωδικότητα πανταχού παρούσα, ενόσω πειραματίζεται στην ανάπτυξη των συλλήψεών του, καταλήγοντας σε συνθέσεις που και την πολυπλοκότητά τους απολαμβάνεις και σου εντυπώνονται αβίαστα.

Από άκρη σε άκρη, από την κορυφή ως το μεδούλι, ο τελευταίος, γενναίος δίσκος των Gösta Berlings Saga με κάνει και συγκινούμαι. Τουλάχιστον.

8.5 / 10

Παναγιώτης Σταθόπουλος